Veel ondernemers weten precies hoeveel omzet ze draaien, hoeveel medewerkers ze hebben en wat hun grootste kostenposten zijn. Maar als het gaat om elektriciteitsverbruik, wordt er opvallend vaak op gevoel gestuurd. Totdat er problemen ontstaan. Een uitbreiding van het machinepark blijkt ineens niet mogelijk. Of de energierekening valt veel hoger uit dan verwacht.

Meten is weten
Wat begon als een specialistische dienstverlening in Nederland, groeit inmiddels ook in België en Duitsland. Volgens Ton heeft dat alles te maken met de toenemende druk op de elektriciteitsnetten. Netcongestie, verduurzaming en elektrificatie zorgen ervoor dat energie steeds vaker een strategisch vraagstuk wordt. 'We zien dat veel ondernemers steeds professioneler omgaan met energieverbruik. De behoefte aan betrouwbare meetdata groeit overal. Daardoor verhuren we inmiddels tientallen professionele schrijvende meters en ondersteunt klanten bij plaatsing, analyse en rapportage. Inzicht vormt vrijwel altijd het begin van een goede beslissing. Meten is tenslotte weten.’

Bouwplaats van de toekomst
Niet alleen industriële bedrijven ontdekken de voordelen van meten, ook binnen de bouw groeit de vraag snel. Aannemers krijgen steeds vaker te maken met elektrische machines, tijdelijke laadvoorzieningen en strengere duurzaamheidseisen. Daardoor ontstaat behoefte aan betrouwbare informatie over het benodigde vermogen op de bouwplaats. 'Voordat een project start, willen bedrijven weten wat machines daadwerkelijk vragen. Op basis daarvan kunnen ze bepalen of extra accu's, laadvoorzieningen of aggregaten nodig zijn.’

Besparen door inzicht
Een ander voordeel van meten zit in kostenbeheersing. Veel ondernemingen beschikken over een zwaardere netaansluiting dan zij daadwerkelijk nodig hebben. Dat leidt tot hogere vaste kosten bij de netbeheerder. Door gedurende langere tijd te meten ontstaat een nauwkeurig beeld van de maximale belasting. Soms blijkt dat een bedrijf zonder problemen kan terugschalen naar een lagere aansluiting. Dat levert direct een besparing op. Ook onderhoud kan aantoonbaar effect hebben op energieverbruik. Ton noemt een project waarbij elektrische deuren werden gerenoveerd. Na het reinigen en optimaliseren van de rails werd opnieuw gemeten. 'Het energieverbruik bleek met zestien procent te zijn afgenomen. Dan zie je direct wat het effect van onderhoud is'

Problemen zichtbaar maken
De schrijvende meter wordt ook ingezet wanneer storingen optreden die moeilijk te verklaren zijn. Zo werd Ton betrokken bij een bedrijf waar machines regelmatig uitvielen zonder duidelijke oorzaak. 'Op papier leek alles in orde. Pas na uitgebreide metingen zagen we dat er sprake was van harmonische vervuiling op het elektriciteitsnet.’ Zonder die gegevens zou de zoektocht volgens hem veel langer hebben geduurd. En dat kost geld. Want iedere storing betekent productieverlies, vertraging of stilstand. Juist daarom kiezen steeds meer productiebedrijven ervoor om eerst te meten voordat zij investeren in nieuwe apparatuur of aanpassingen aan installaties. 'Je kunt heel veel aannemen, maar uiteindelijk vertellen de cijfers het echte verhaal.’

Eerst meten
‘De kracht van de schrijvende meter zit vooral in het voorkomen van verrassingen. Dat speelt bijvoorbeeld bij bedrijven die willen verduurzamen. Steeds meer ondernemers onderzoeken de mogelijkheden van warmtepompen, laadvoorzieningen of elektrificatie van bedrijfsprocessen. Vaak leeft daarbij de vraag of de bestaande aansluiting nog wel voldoende capaciteit heeft. Veel bedrijven denken dat ze direct een zwaardere aansluiting nodig hebben. Na een meting blijkt regelmatig dat er nog voldoende ruimte beschikbaar is.’ Dat kan een ondernemer duizenden euro's besparen aan investeringen die uiteindelijk niet nodig blijken.’ Ook installateurs maken steeds vaker gebruik van meetgegevens voordat zij een advies uitbrengen. 'Meten geeft zekerheid. Je kunt onderbouwen wat wel en niet mogelijk is en voorkomt discussies achteraf.’

Verborgen informatie
Ton houdt zich al jarenlang bezig met elektrotechnische vraagstukken. Daarbij viel hem steeds vaker op dat ondernemers beslissingen nemen op basis van aannames. 'Men weet vaak ongeveer wat er gebeurt, maar niet precies. Terwijl juist die details het verschil kunnen maken tussen een goed functionerende installatie en een probleem dat veel geld kost.’ Met een schrijvende meter wordt spanning, stroomverbruik en belasting gedurende langere tijd geregistreerd. De apparatuur wordt tijdelijk aangesloten op een installatie, verdeelkast of machine en verzamelt vervolgens continu gegevens. Dat levert inzicht op in zaken die normaal gesproken verborgen blijven. Wanneer ontstaan piekbelastingen? Welke machines vragen het meeste vermogen? Is de beschikbare capaciteit voldoende? Zijn er storingen of vervuilingen aanwezig op het elektriciteitsnet? Volgens Ton begint vrijwel iedere oplossing met het beantwoorden van die vragen.

Volgens Ton Hoogewerf van Hoogewerf Elektrotechniek en Schrijvendemeter.nl gebeurt dat vaker dan veel ondernemers denken. 'Veel bedrijven varen eigenlijk blind als het om hun energieverbruik gaat. Juist daarom groeit de belangstelling voor de schrijvende meter. Een hulpmiddel waarmee installateurs en aannemers, maar ook partijen als VvE’s, exact kunnen zien wat er daadwerkelijk gebeurt binnen een elektrische installatie.’